Escherichia coli

اشریشیا کلی(Escherichia coli) که معمولاً به اختصار E. coli نامیده میشود، یک باکتری گرم منفی، بیهوازی اختیاری و میلهئی شکل است که به طور طبیعی در روده انسان و حیوانات گرماخون یافت میشود. این باکتری بخشی از فلور طبیعی روده است و معمولاً بیضرر است، اما برخی سویههای آن میتوانند باعث بیماریهای جدی شوند.

ویژگیهای کلی:

شکل ظاهری: باکتری E. coli به شکل میلههای کوچک(باسیل) است.

محل زندگی: به طور طبیعی در روده بزرگ انسان و حیوانات زندگی میکند.

تولید مثل: به سرعت تکثیر میشود و در شرایط مناسب هر ۲۰ دقیقه تقسیم میشود.

سویههای بیماریزا:

برخی سویههای E. coli میتوانند باعث عفونتهای گوارشی و ادراری شوند. مهمترین سویههای بیماریزا عبارتند از:

1. E. coli تولیدکننده شیگا توکسین (STEC): مانند سویه O157:H7که باعث اسهال خونی و سندرم همولیتیک اورمیک (HUS) میشود.

2. E. coli انتروتوکسیژنیک (ETEC): عامل شایع اسهال مسافرتی.

3. E. coli انتروپاتوژنیک (EPEC): باعث اسهال در نوزادان و کودکان.

4. E. coli انترواینواژین (EIEC): باعث اسهال خونی شبیه شیگلوز.

5. E. coli انتروآگرگاتیو (EAEC): باعث اسهال پایدار در کودکان و بزرگسالان.

راههای انتقال:

- مصرف آب یا غذای آلوده (مانند گوشت خام، سبزیجات آلوده، شیر غیرپاستوریزه).

- تماس مستقیم با حیوانات آلوده یا محیطهای آلوده.

- انتقال از فرد به فرد در شرایط بهداشتی ضعیف.

علائم عفونت:

- اسهال (گاهی خونی)

- دل درد و گرفتگی عضلات شکم

- تهوع و استفراغ

- تب (در برخی موارد)

تشخیص:

- کشت مدفوع: شناسایی باکتری در نمونه مدفوع.

- تستهای سریع: مانند PCR یا ELISA برای تشخیص توکسینها یا ژنهای بیماریزا.

درمان:

- در بیشتر موارد، عفونت E. coli بدون نیاز به آنتیبیوتیک بهبود مییابد.

- نوشیدن مایعات کافی برای جلوگیری از کمآبی مهم است.

- در موارد شدید (مانند HUS)، ممکن است نیاز به بستری و درمانهای تخصصی باشد.

پیشگیری:

- پخت کامل گوشت و اجتناب از مصرف شیر غیرپاستوریزه.

- شستشوی صحیح دستها پس از استفاده از توالت یا تماس با حیوانات.

- شستشوی کامل سبزیجات و میوهها قبل از مصرف.

E. coli یکی از مهمترین باکتریهای مورد مطالعه در میکروبیولوژی است و به دلیل رشد سریع و شناخت ژنتیکی گسترده، به عنوان یک مدل آزمایشگاهی در تحقیقات علمی استفاده میشود.